Ngữ Văn

Soạn bài: Đất nước (Nguyễn Khoa Điềm)

Cùng với đề tài đất nước nhưng Nguyễn Khoa Điềm lại có cách khai thác khác. Trong thơ ông được cảm nhận trên nhiều phương diện từ văn hóa, địa lý đến lịch sử… Bên cạnh đó cũng bày tỏ hình ảnh những con người truyền giữ những giá trị của quốc gia.

Câu 1 (trang 122 sgk ngữ văn 12 tập 1)

Bố cục chia làm 2 phần:

+ Phần 1 (từ đầu tới Làm nên Đất Nước muôn đời): Cảm nhận trên mọi phương diện văn hóa, phong tục, truyền thống địa lý, lịch sử…

+ Phần 2 (còn lại): Người dân sáng tạo, truyền giữ những giá trị truyền thống

Câu 2 (trang 122 skg ngữ văn 12 tập 1)

Tác giả cảm nhận trên những phương diện:

Cảm nhận của tác giả đa dạng, phong phú từ nhiều bình diện

– Chiều dài lịch sử (quá khứ- hiện tại- tương lai):

+ Từ huyền thoại Long Quân, Âu Cơ

+ Nhà thơ nhấn mạnh vào những kiếp người giản dị, bình tâm nhưng lại làm nên đất nước

+ Họ là những người bảo vệ đất nước

+ Họ góp phần to lớn vào thế giới tinh thần và vật chất của đất nước

– Chiều rộng của không gian – địa lí

+ Đất nước không chỉ bó hẹp gia đình mà trải dài theo chiều dài đất nước

+ Đất nước là nguồn cội, không gian gần gũi, gắn bó với đời sống mỗi người

+ Nhập hai từ “đất” và “nước” phù hợp với diễn tả tình ý trong mỗi câu thơ

+ Là nơi sinh tồn bao thế hệ

Đất nước

– Bề dày truyền thống- phong tục, văn hóa, tâm hồn

+ Giữ phong tục, ăn trầu (nét đẹp trong đời sống tinh thần, tình cảm son sắc của người Việt)

+ Truyền thống đấu tranh chống giặc ngoại xâm

+ Đất nước gắn với truyền thống đạo lí

-> Các phương diện thống nhất, bổ sung lẫn nhau

Câu 3 (trang 122 ngữ văn 12 tập 1)

Tác giả có những nhìn nhận mới mẻ về đất nước, những danh lam thắng cảnh

+ Tác giả dẫn dắt cảm xúc về đất nước: lặp nhiều từ “góp” diễn tả cảm nhận độc đáo của tác giả về thiên nhiên

+ Từ hình dáng tâm hồn đến lối sống của nhân dân đã hóa vào bóng hình đất nước

+ Biểu hiện của đất nước khai thác từ chiều sâu văn hóa dân tộc, từ những điều rất đỗi bình dị của nhân dân

+ Đó là những cảm nhận, chiêm nghiệm, quan sát tinh tế của tác giả

+ Tác giả nâng tầm những suy ngẫm trở thành tư tưởng quốc gia

– Điều mới mẻ và nổi bật trong thơ chống Mĩ:

+ Nhà thơ khai thác chiều sâu về lịch sử, văn hóa, truyền thống, địa lý.

+ Những phát hiện mới về quan niệm Đất Nước thu hút tình cảm của người nghe

Câu 4 (trang 123 sgk ngữ văn 12 tập 1)

Cách sử dụng chất liệu văn học dân gian của tác giả: ca dao, dân ca, truyền thuyết, phong tục, lối sống…

– Tác giả sử dụng sáng tạo các yếu tố dân gian:

+ Có khi lấy lại từng phần của câu ca dao :con chim phượng hoàng bay về hòn núi bạc

+ Dạy anh biết “yêu em từ thuở trong nôi”

-> Sử dụng ý, hình ảnh, ca dao, truyền thuyết để tạo nên hình tượng mới, vừa gần gũi, vừa mới mẻ

 

Trong thơ đất nước của Nguyễn Khoa Điềm ta cảm nhận được một sự gần gũi thông qua việc sử dụng các hình ảnh, các yếu tố dân gian. Đó làm nên nét đặc trưng trong thơ của Nguyễn Khoa Điềm vừa gần gũi chân thành và mộ c mạc. 

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*